Trong lĩnh vực logistics và vận tải container, SOC (Shipper Owned Container) và COC (Carrier Owned Container) là hai khái niệm rất dễ gây nhầm lẫn, đặc biệt với doanh nghiệp mới tham gia xuất nhập khẩu. Việc phân biệt SOC và COC không chỉ giúp doanh nghiệp hiểu rõ quyền sở hữu container, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vận chuyển, phí DEM/DET, mức độ linh hoạt và rủi ro vận hành trong từng lô hàng.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn làm rõ SOC là gì, COC là gì, so sánh chi tiết ưu – nhược điểm của container SOC và COC, đồng thời gợi ý trường hợp nên sử dụng SOC hay COC để tối ưu chi phí và hiệu quả logistics cho doanh nghiệp.
COC là gì? (Carrier Owned Container)
COC – Carrier Owned Container là container thuộc quyền sở hữu và quản lý của hãng tàu. Đây là loại container phổ biến nhất trong vận tải đường biển hiện nay, thường được sử dụng cho các lô hàng xuất nhập khẩu tiêu chuẩn.
Khi sử dụng container COC, hãng tàu sẽ cung cấp container cho người gửi hàng. Sau khi hàng được vận chuyển đến cảng đích và dỡ hàng, người nhận có trách nhiệm trả container rỗng về depot của hãng tàu và thanh toán các khoản phí liên quan như DEM/DET (Demurrage/Detention) nếu phát sinh.
Khi nào nên sử dụng COC?
Container COC phù hợp với:
- Doanh nghiệp mới thành lập hoặc xuất hàng không thường xuyên
- Hàng hóa có kích thước và trọng lượng nhỏ
- Hàng hóa có giá trị thấp hoặc trung bình
- Lô hàng tiêu chuẩn, không yêu cầu thời gian lưu container dài
Ưu điểm của container COC
- Chi phí ban đầu thấp, không cần đầu tư mua container
- Người gửi hàng giảm trách nhiệm bảo quản và quản lý container
- Hãng tàu kiểm soát container thông qua hệ thống theo dõi vị trí và tình trạng trong suốt quá trình vận chuyển
Nhược điểm của container COC
- Chi phí vận chuyển tổng thể cao hơn do phát sinh phí thuê container
- Bị ràng buộc về thời gian sử dụng, địa điểm trả container và các điều khoản phạt
- Hạn chế trong việc thay đổi địa điểm giao hàng hoặc điều kiện vận chuyển
- Rủi ro nếu container COC không đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, bị hư hỏng hoặc thiếu hụt trong quá trình vận chuyển
SOC là gì? (Shipper Owned Container)
SOC – Shipper Owned Container là container thuộc quyền sở hữu và quản lý của người gửi hàng. Với hình thức này, doanh nghiệp tự đầu tư container và sử dụng container của mình để vận chuyển hàng hóa.
Sau khi container được kéo về kho riêng để dỡ hàng, người nhận không cần trả container rỗng cho hãng tàu và không phát sinh phí DEM/DET.
Khi nào nên sử dụng SOC?
Container SOC phù hợp với:
- Hàng hóa cần lưu giữ trong thời gian dài
- Các điểm giao hàng nhạy cảm hoặc khó hoàn container
- Doanh nghiệp xuất hàng thường xuyên, tuyến cố định
- Hàng đặc thù cần container riêng biệt
Ưu điểm của container SOC
- Không phát sinh phí DEM/DET, giảm áp lực thời gian trả container
- Chủ hàng toàn quyền kiểm soát và sử dụng container
- Phù hợp với các mô hình logistics dài hạn và ổn định
Nhược điểm của container SOC
- Chi phí đầu tư ban đầu cao để mua container
- Việc quản lý, bảo trì và điều phối container tốn thời gian và nguồn lực
- Cần có kinh nghiệm vận hành để tránh lãng phí container rỗng
Sự khác biệt giữa COC và SOC
COC (Container do công ty vận chuyển sở hữu) | SOC (Container do người gửi hàng sở hữu) | |
| Sở hữu & Quản lý | Công ty vận chuyển | Người gửi hàng |
| Cách sử dụng | Công ty vận chuyển cung cấp container cho người gửi hàng sử dụng | Người gửi hàng sử dụng container sở hữu của mình |
| Tính linh hoạt | Thường có giới hạn | Linh hoạt, sử dụng nhiều lần |
| Chi phí | Thường phải trả phí cho việc sử dụng container từ công ty vận chuyển | Tiết kiệm chi phí thuê hoặc mượn container từ bên thứ ba |
Nên chọn SOC hay COC?
Việc lựa chọn SOC hay COC không có phương án cố định cho mọi doanh nghiệp, mà phụ thuộc vào nhu cầu vận chuyển thực tế. Nếu doanh nghiệp xuất hàng không thường xuyên, thời gian sử dụng container ngắn và muốn giảm chi phí đầu tư ban đầu, container COC là lựa chọn phù hợp. Ngược lại, với các doanh nghiệp xuất hàng định kỳ, cần lưu container trong thời gian dài, hoặc vận chuyển trên các tuyến đặc thù, container SOC sẽ giúp tăng tính linh hoạt và tối ưu chi phí dài hạn.
Hiểu rõ sự khác biệt giữa SOC và COC sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch logistics, kiểm soát chi phí hiệu quả và hạn chế các rủi ro phát sinh trong quá trình vận chuyển.